Ο κορωνοϊός σηματοδοτεί το τέλος της παγκοσμιοποίησης ;

Με αφορμή την πανδημία, έχει αρχίσει ένας δημόσιος διάλογος με ερωτήματα, περί του τέλους της παγκοσμιοποίησης, περί επαναφοράς του Κράτους – Έθνους, περί διάλυσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, περί κυριαρχίας αυταρχικών καθεστώτων και άλλων σοβαρών θεμάτων που μας άνοιξε η επέλαση του κορωνοϊού. Έτσι λοιπόν και εμείς μπήκαμε στον πειρασμό να γράψουμε κάποιες σκέψεις, εκ του προχείρου όπως θα έλεγε και ο ποιητής. Σε κάθε περίπτωση είναι σκέψεις και όχι αξιώματα.

Λοιπόν ναι, νομίζω ότι η αυριανή μέρα, μετά την πανδημία εννοώ, δεν θα μοιάζει με το χτες σε τίποτα. Η φάση που διανύουμε αλλάζει δραματικά τα πάντα και τους πάντες. Ακόμη και τον τρόπο που σκεφτόμαστε. Ήδη έχουμε αλλαγές που σε άλλες συνθήκες θα χρειαζόντουσαν δεκαετίες ίσως για να γίνουν. Στο θεσμικό πλαίσιο, στην ηλεκτρονική διακυβέρνηση, στις ανθρώπινες σχέσεις, στις διακρατικές σχέσεις και κυρίως στην οικονομία. Ναι μάλλον, το πιθανότερο, όσο και αν το απευχόμαστε όλοι, στο τέλος να αντικρίσουμε ένα βομβαρδισμένο παγκόσμιο τοπίο. Δηλαδή έναν κόσμο μετά από έναν παγκόσμιο πόλεμο. Με μια οικονομία ρημαγμένη και καθημαγμένη. Όχι όπως τον πρώτο και τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο, όπου είχαμε νικητές και ηττημένους. Χαμένους και κερδισμένους. Που κάποιοι είχαν την δυνατότητα ενός Σχεδίου Μάρσαλ. Τώρα δεν θα υπάρχει καμιά δυνατότητα τέτοια.  Γιατί τώρα θα είμαστε όλοι χαμένοι. Όλοι ηττημένοι. Νικητές δεν θα υπάρχουν για να απολαύσουν τη νίκη και τα λάφυρά της. Και ηττημένοι θα είναι τα κράτη, τα έθνη, οι λαοί, το ανθρώπινο γένος.

Και τι κάνουμε τότε ; Αυτό που κάνει κάθε ηττημένος που αποδέχεται την ήττα του και συνεχίζει να πορεύεται. Αυτό θα πρέπει να κάνουμε και εμείς. Να σηκωθούμε όρθιοι και να πορευτούμε. Με αναθεωρήσεις, με σκεπτικισμό, με σοφία. Και για να τα βάλουμε σε μια σειρά, προσπαθώντας να θέσουμε τα πιο βασικά θα έλεγα :

Πρώτον αφού συνειδητοποιήσαμε ότι ο πλανήτης Γη είναι το κοινό μας σπίτι, όλοι οι άνθρωποι, οι κυβερνήσεις, οι διεθνείς οργανισμοί πρέπει να τον προστατεύσουμε από τον κακό εαυτό μας. Και εφόσον διαπιστώσαμε ότι οι φυσικοί πόροι είναι περιορισμένοι πρέπει και εμείς να περιορίσουμε τις “ανάγκες” μας. Με κριτήριο την διαφύλαξη του οικοσυστήματος, την οικολογική ισορροπία, την αειφορία, να βάλουμε κανόνες στις ανθρώπινες δραστηριότητες. Αποδείχθηκε ότι το παν δεν είναι ο άνθρωπος και όλα πρέπει να υποταχθούν στις “ανάγκες” του. Στον πλανήτη αυτό διαβιούν και άλλοι ζωικοί και φυτικοί πληθυσμοί και οργανισμοί. Που χρειάζονται ζωτικό χώρο. Δεν γίνεται όταν δεν τους εξοντώνουμε να τους παίρνουμε συνεχώς τα εδάφη τους και να τους περιορίζουμε σε κάποια πάρκα για να τους βλέπουμε ως αξιοθέατα. Ιδού λοιπόν πεδίο δόξας λαμπρό για τους παγκόσμιους οργανισμούς και τους θεσμούς της παγκόσμιας διακυβέρνησης που θα προκύψουν μετά την πανδημία.

Ναι, εκτιμώ ότι στο μέλλον θα έχουμε ενίσχυση της παγκόσμιας διακυβέρνησης, μετά βέβαια από ένα μικρό διάλειμμα ενός εθνικού comeback. Στο άμεσο μέλλον θα συνειδητοποιήσουμε ότι είμαστε πλέον τόσο δεμένοι μεταξύ μας, που η λύση είναι όχι το περαιτέρω διαζύγιο αλλά η πιο έντονη διασύνδεση. Δέστε τι γίνεται σήμερα με αφορμή τον κορωνοϊό. Όλη η επιστημονική κοινότητα, είναι σε καθημερινή διασύνδεση και συνεννόηση. Η επιστημονική γνώση γίνεται παγκόσμια με τρομακτική ταχύτητα. Κατά την γνώμη μου δεν υπάρχει ατομική ιδιοκτησία στην γνώση. Ποτέ δεν υπήρχε. Όλες οι εφευρέσεις, όλες οι καινοτομίες, όλες οι επιστημονικές ανακαλύψεις πάτησαν στην συσσωρευμένη παγκόσμια γνώση. Ασφαλώς τιμούμε τον εφευρέτη, τον καινοτόμο, τον επιστήμονα που βάζει την τελική δική του πινελιά στην επιστημονική γνώση και έχουμε την ανακάλυψη, με βραβεία με την παγκόσμια αναγνώριση και έτσι πρέπει να γίνεται. Όμως γνωρίζει και ο ίδιος όπως και όλοι, ότι έφτασε στο τελικό σημείο της ανακάλυψης του, αφού “πάτησε” πάνω στην συσσωρευμένη παγκόσμια γνώση. Αυτό θα γίνει και σήμερα με την ανακάλυψη του φαρμάκου για τον κορωνοϊό και αύριο για το εμβόλιο. Θα αποτελεί το επιστέγασμα χιλιάδων ερευνητών και επιστημόνων που σήμερα, στέλνουν ο ένας στον άλλον τα πορίσματα των ερευνών τους, συμβάλλοντας ο καθένας στις αναγκαίες ανακαλύψεις του αύριο. Το Νομπέλ μπορεί να το πάρει ένας ή δύο, αλλά θα ανήκει σε όλη την επιστημονική κοινότητα στην πραγματικότητα.

Ναι, εκτιμώ ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση όχι μόνο δεν θα διαλυθεί, αλλά θα προχωρήσει με πιο έντονους ρυθμούς στην ολοκλήρωση της. Η νομισματική και σε ένα βαθμό οικονομική ένωση που είναι σήμερα, θα προχωρήσει στην πλήρη οικονομική και πολιτική ολοκλήρωση και θα τεθούν τα θεμέλια της πορείας προς την ομοσπονδοποίηση της. Ασφαλώς σήμερα οι εθνικές κυβερνήσεις τρέχουν και δεν φτάνουν για να βρουν η κάθε μία για την χώρα της, ΜΕΘ, ιατροφαρμακευτικό υλικό, κλείνουν τα σύνορα για να περιθάλψουν και να προστατέψουν τον εθνικό τους πληθυσμό. Και δεν θα μπορούσε να ήταν διαφορετικά. Όμως, όπως ο κορωνοϊός δεν κατάλαβε τα εθνικά σύνορα της κάθε χώρας και διαχύθηκε με αστραπιαία ταχύτητα σε όλα τα έθνη του κόσμου, έτσι θα συνειδητοποιήσουν και οι λαοί και οι κυβερνήσεις αύριο, ότι τα σύνορα δεν θα τους προστατεύουν στο μέλλον. Αντίθετα θα είναι εμπόδιο. Γιατί κάποιοι θα χρειάζονται λάδι που οι ίδιοι δεν θα έχουν, κάποιοι άλλοι θα χρειάζονται αλεύρι που δεν θα έχουν, κάποιοι τρίτοι θα χρειάζονται μηχανές και τεχνολογία που δεν θα έχουν κ.ο.κ. Ο κόσμος ήταν σε ένα βαθμό παγκοσμιοποιημένος πριν τον κορωνοϊό και μάλλον θα επιταχυνθεί η παγκοσμιοποίηση μετά τον κορωνοϊό αναπόφευκτα, αντικειμενικά, όσο και αν αντισταθούν κάποιοι τύποι σαν τον Όρμπαν ή τον Τραμπ. Θα τους ξεπεράσει το μεγάλο κύμα που θα ξεσπάσει μετά την κρίση. Γιατί θα αποτελέσει η παγκόσμια στενότερη συνεργασία όρο επιβίωσης του ανθρώπινου είδους.

Ναι, μάλλον θα ενισχυθούν οι παγκόσμιοι θεσμοί διακυβέρνησης. Και αντί να τοποθετούμε σήμερα κάποιους συμπαθείς συνταξιούχους στα πηδάλια των παγκόσμιων οργανισμών, οι θέσεις των νέων θεσμών της παγκόσμιας διακυβέρνησης που θα προκύψουν, όλο  και περισσότερο θα διεκδικούνται από ικανούς και σοφούς ηγέτες. Γιατί την παγκόσμια διακυβέρνηση δεν γίνεται να την υπηρετούν θεσμοί όπως οι G7,G8,G20, ούτε καν ο σημερινός ΟΗΕ με το Συμβούλιο Ασφαλείας και μόνο. Αλλά νέοι θεσμοί σε όλους τους τομείς της πλανητικής ζωής, από την οικονομία έως και την επιστήμη. 

Το ζητούμενο βέβαια είναι πως θα οικοδομήσουμε αυτούς τους θεσμούς διασφαλίζοντας την διαφάνεια, την ελευθερία και κυρίως την δημοκρατία. Γιατί ενδεχομένως να έχουμε και αυταρχικές ροπές σε κάποιες χώρες ή περιοχές. Αλλά και στο θέμα αυτό οι πολίτες και οι κυβερνήσεις όλων των δημοκρατικών χωρών δεν θα πρέπει να το επιτρέψουν. Γιατί κανένας αυταρχικός ηγέτης δεν μπορεί να επιβιώσει εάν δεν έχει την ανοχή των πολιτών της χώρας τους και τα παγκόσμια στηρίγματα. Και έτσι αντικειμενικά η μόνη ρεαλιστική προοπτική επιβίωσης του ανθρώπινου είδους, είναι η παγκόσμια συμβίωση στο κοινό μας σπίτι που λέγεται Γη.

4-4-2020

Κώστας Χαϊνάς

Πέντε χρόνια το ταξίδι μου στην Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας έφτασε στο τέλος

Την Τετάρτη 7 Αυγούστου 2019 ήταν η τελευταία συνεδρίαση του Περιφερειακού Συμβουλίου Στερεάς Ελλάδας της θητείας 2014-2019. Και προσωπικά ως Περιφερειακός Σύμβουλος, έφτασα στο τέλος ενός ταξιδιού πέντε χρόνων. Αυτά τα πέντε χρόνια ήταν χρόνια, δύσκολα για τη χώρα μας και για την Περιφέρεια μας. Η οικονομική κρίση  που ταλάνισε τον τόπο μας για μια δεκαετία, οι λανθασμένες κεντρικές πολιτικές που εφαρμόστηκαν από πολλές Κυβερνήσεις σε κεντρικό επίπεδο, αλλά και κάποιες λανθασμένες αντιλήψεις σε σημαντικά τμήματα της κοινωνίας, λειτούργησαν και συνεχίζουν ακόμη να λειτουργούν ως βαρίδια στον δρόμο της χώρας προς τον ευρωπαϊκό της εκσυγχρονισμό και την κανονικότητα. 

Στα ασφυκτικά αυτά πλαίσια η Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας και το Περιφερειακό Συμβούλιο Στερεάς Ελλάδας, προσπάθησε να υπερβεί τις δυσκολίες της εποχής και να θέσει στόχους. Σε πολλούς τομείς έγιναν σημαντικά βήματα. Ολοκληρώθηκαν και ξεκίνησαν έργα για προβλήματα που βάλτωναν για δεκαετίες. Έγιναν βήματα. Ασφαλώς σε άλλους τομείς υπήρξαν καθυστερήσεις. Έγιναν λάθη. Υπήρξαν αδυναμίες, χάθηκαν ευκαιρίες. Όμως τουλάχιστον το Περιφερειακό Συμβούλιο κατέκτησε ένα επίπεδο λειτουργίας με βασικά χαρακτηριστικά την συναίνεση και την συνεννόηση.

Ιδιαίτερα θέλω να αναφερθώ στον απερχόμενο Περιφερειάρχη και νέο Δήμαρχο Αθηναίων κ. Μπακογιάννη. Φέρνοντας στους ώμους τους ο Κώστας Μπακογιάννης ένα βαρύ όνομα, έπρεπε να αποδείξει και ο ίδιος, για την προσωπική του αξία και συμβολή. Και σε μεγάλο βαθμό το απέδειξε σε όλες τις πρωτοβουλίες και τα έργα που έγιναν ή ξεκίνησαν στην Περιφέρεια και με την δική του συμβολή. Ασφαλώς έκανε λάθη και υπήρξαν αδυναμίες στην θητεία του και έχει τις προσωπικές του ευθύνες. Όμως όσο μπορώ πιο αντικειμενικά μιλώντας, ο Κώστας Μπακογιάννης, συνέβαλλε όχι μόνο στην προώθηση λύσεων σε μια σειρά προβλήματα της Περιφέρειας, αλλά ο ρόλος του ήταν καταλυτικός θα έλεγα, στο επίπεδο της δημιουργίας ενός κλίματος συναίνεσης και συνεννόησης εντός του Περιφερειακού Συμβουλίου.

Εύχομαι στο νέο Περιφερειακό Συμβούλιο και προσωπικά στον νέο Περιφερειάρχη κ.Σπανό, τον Φάνη όπως τον ξέρουμε όλοι, καλή συνέχεια και καλή επιτυχία στο έργο τους. Είμαι σίγουρος ότι θα συνεχίσει στις καλύτερες παραδόσεις του δικού μας Περιφερειακού Συμβουλίου και με συναίνεση και συνεννόηση με τις άλλες παρατάξεις, θα συνεχίσουν το έργο και θα πάνε πιο πέρα την  Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας σε όφελος των πολιτών της.  

Το ταξίδι αυτό στην Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας, έφτασε στο τέλος του. Με φουρτούνες και με περιόδους γαλήνης. Πάντα όμως δημιουργικά. Με γνώμονα να είμαι χρήσιμος και όχι ευχάριστος, κατέθεσα προτάσεις, επισήμανα ελλείψεις και αδυναμίες, εναντιώθηκα σε παθογένειες, συγκρούσθηκα πολλές φορές με πλειοψηφίες και μειοψηφίες. Προσπάθησα να είμαι η φωνή της λογικής στο Περιφερειακό Συμβούλιο. Ορισμένες φορές οι θέσεις μου έγιναν και αποφάσεις του Περιφερειακού Συμβουλίου και γι αυτό είμαι περήφανος. Με κριτήριο το γενικό καλό της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας και των πολιτών της, τοποθετήθηκα σε όλες τις συνεδριάσεις του Περιφερειακού Συμβουλίου και των Επιτροπών που συμμετείχα. Δεν φοβήθηκα να συγκρουσθώ με κατεστημένες αντιλήψεις και πελατειακές λογικές. Σε όλες τις συνεδριάσεις ήμουν παρών, όπως είχα καθήκον και υποχρέωση απέναντι στους πολίτες που μας εξέλεξαν το 2014. Και σήμερα ολοκλήρωσα την θητεία μου. Οι συνάδελφοι μου στο ΠΣ και οι συμπολίτες μου θα αξιολογήσουν την δουλειά μου, με όσο πιο αντικειμενικά και αυστηρά κριτήρια γίνεται. Αυτό το τέλος όμως, δεν είναι η προσωπική μου Ιθάκη, γιατί ποτέ στην ζωή μου δεν αναζήτησα κάποια Ιθάκη. Πάντα μου άρεσε το ταξίδι και κυρίως το ταξίδι της ίδιας της ζωής. Και έτσι θα συνεχίσω.

Ευχαριστώ από καρδιάς όλους τους Περιφερειακούς Συμβούλους για την συνεργασία μας αυτά τα πέντε χρόνια. Ευχαριστώ όλους τους φίλους και συνεργάτες που στάθηκαν δίπλα μου όλα αυτά τα χρόνια. Ευχαριστώ την οικογένεια μου για την ανοχή της και την στήριξη της.

Χαλκίδα 7-8-2019

Κώστας Χαϊνάς

Περιφερειακός Σύμβουλος Στερεάς Ελλάδας 2014-2019

Άρωμα αλλαγής, η Ελλάδα (φαίνεται) γυρίζει σελίδα ;

Λίγες μέρες πέρασαν από τις εκλογές αλλά πολλά στοιχεία δείχνουν ότι στην Ελλάδα κάτι αλλάζει. Ακόμη και οι ομιλίες στη βουλή απ’ όλες τις πλευρές, με αφορμή τις προγραμματικές θέσεις της νέας Κυβέρνησης, εξέφρασαν ένα νέο κλίμα. Εκφράστηκε ακόμη και με την ταχύτητα συγκρότησης της νέας Κυβέρνησης. Εκφράστηκε και με την συμμετοχή ανθρώπων της κοινωνίας και στελεχών της αγοράς στη νέα Κυβέρνηση. Εκφράστηκε και με τη συμπεριφορά και τις πρώτες ομιλίες και παρεμβάσεις των Κυβερνώντων, χαμηλοί τόνοι, έλλειψη έπαρσης και αλαζονείας. Ας μην είμαστε όμως βιαστικοί. Θα δούμε και θα εκτιμήσουμε στην πορεία. Όμως κάποια πράγματα φάνηκαν από την πρώτη μέρα. Το κλίμα στις αγορές έχει  βελτιωθεί σημαντικά και αυτό εκφράστηκε όχι μόνο με την άνοδο του χρηματιστηριακού δείκτη, αλλά και στο επιτόκια δανεισμού της χώρας. Φάνηκε και στα πρώτα αισθήματα ανακούφισης, στις εξαγγελίες για άμεση μείωση του ΕΝΦΙΑ σε όλες τις ακίνητες περιουσίες και την μείωση των φορολογικών συντελεστών για τα φετινά εισοδήματα. Ας δούμε όμως με βάση τις εξαγγελίες που ακούστηκαν ποιες είναι εκείνες οι πολιτικές που ουσιαστικά θέτουν τις βάσεις μια μεγάλης και ριζικής αλλαγής της χώρας. Και εξηγούμαι :

1.       Εξαγγέλθηκε ένα νέο σύστημα επιτελικής διακυβέρνησης, που δίνει ουσιαστικό περιεχόμενο  στο νέο Υπουργικό Συμβούλιο, ως ενός επιτελικού  οργάνου συλλογικής διακυβέρνησης. Η μεγάλη όμως αλλαγή είναι ότι δίνει ρόλο και περιεχόμενο στα στελέχη του Δημοσίου, αφού μεταφέρονται σημαντικές  αρμοδιότητες και αποφάσεις, όπως είναι ο ελεγκτικός ρόλος του Κράτους, από τα πολιτικά στελέχη στους προϊσταμένους των γενικών διευθύνσεων. Αυτή η μεταρρύθμιση όχι απλά αποκοματικοποιεί την δημόσια λειτουργία, αλλά στην κυριολεξία απολιτικοποιεί τις κρατικές λειτουργίας. Μια μεγάλη αλλαγή που εάν και εφόσον υλοποιηθεί σε λίγα χρόνια θα μιλάμε για ένα νέο Κράτος!

2.       Για τον ψηφιακό   μετασχηματισμό της χώρας οι εξαγγελίες που έγιναν από τον νέο υπουργό ψηφιακής διακυβέρνησης, έβαλαν πολύ ψηλά τον πήχη. Για να πω όσο μπορώ πιο απλά, εάν εφαρμοστούν οι αλλαγές που  εξαγγέλθηκαν, τότε μιλάμε για ένα δημόσιο, το οποίο μεταφέρεται στον υπολογιστή μας και θα μπορούμε να κάνουμε τα πάντα από το σπίτι μας και για να κάνουμε την δουλειά μας, ψάχνουμε σε δεκάδες ηλεκτρονικές δημόσιες πλατφόρμες με αντίστοιχους κωδικούς για την πρόσβαση μας, που μας έχουν δημιουργήσει ένα χάος. Μια λοιπόν ενιαία πλατφόρμα που θα μπαίνουμε με έναν κωδικό, θα επιλέγουμε τι θέλουμε να κάνουμε και θα κάνουμε την δουλειά μας, χωρίς τη σημερινή χαρτούρα των δικαιολογητικών, αφού το ίδιο το σύστημα θα τα βρίσκει λόγω της καθολικής πλέον διασύνδεσης όλων των βάσεων δεδομένων.

3.       Όσον αφορά τις φοροελαφρύνσεις η εφαρμογή της μείωσης του ΕΝΦΙΑ αφορά όλους τους έλληνες και αυτό είναι δίκαιο γιατί δεν είναι οριζόντια η μείωση, αλλά θα είναι 30% για τις μικρές και μεσαίες περιουσίες και 10% για τις πολύ μεγάλες ακίνητες περιουσίες. Οι άλλες εξαγγελίες μείωσης της φορολογίας για τα εισοδήματα του 2019, φυσικών και νομικών προσώπων, αποτελεί μια πρώτη ανακούφιση για τις επιχειρήσεις αλλά και για τα μεσαία στρώματα, που τόσο δεινοπάθησαν  τα τελευταία χρόνια από την υπερφορολόγηση.

4.       Στα θέματα πολιτικής προστασίας ήδη στις πρώτες μέρες της νέας διακυβέρνησης, είδαμε καλά δείγματα γραφής από τις δημόσιες υπηρεσίες και γενικά το Κράτος κινητοποιήθηκε έγκαιρα και αποτελεσματικά στα ακραία καιρικά φαινόμενα που αντιμετωπίσαμε αυτές τις τελευταίες μέρες. Όπως επίσης και στα θέματα ασφάλειας και καταπολέμησης της ανομίας ήδη, χωρίς να υπάρχουν κάποιες συγκεκριμένες αστυνομικές επιχειρήσεις και μόνο από την πολιτική βούληση που εκφράστηκε από την νέα διακυβέρνηση, είχαμε τα πρώτα αποτελέσματα. Δεν λύθηκαν προβλήματα ακόμη ασφαλώς, αλλά το κλίμα άλλαξε και αυτό είναι σημαντικό.

5.       Στον τομέα της Παιδείας φάνηκε ότι είναι διατεθειμένη η νέα Κυβέρνηση να ενισχύσει με προσλήψεις εκπαιδευτικών ειδικής αγωγής και σε βάθος χρόνου η κατάργηση των θεσμού του αναπληρωτή, και η συμπλήρωση των κενών θέσεων με νέους εκπαιδευτικούς. Το άσυλο της ανομίας στα Πανεπιστήμια καταργείται άμεσα. Οι μεταρρυθμίσεις στην παιδεία που εξαγγέλθηκαν εάν και εφόσον υλοποιηθούν θα αλλάξουν ριζικά τον χώρο της Παιδείας, αναβαθμίζοντας ουσιαστικά τον ρόλο του εκπαιδευτικού λειτουργού. Για την Υγεία εξαγγέλθηκαν συγκεκριμένες πολιτικές ενίσχυσης της ιατροφαρμακευτικής και Νοσοκομειακής περίθαλψης με άμεσες προσλήψεις νοσηλευτών. Οι απειλές περί επέλασης του νεοφιλελευθερισμού της προεκλογικής περιόδου, έπεσαν στο κενό και αποδείχθηκαν κενό γράμμα.

Ναι λοιπόν, η Ελλάδα φαίνεται να αλλάζει σελίδα. Και πρωταγωνιστές στην αλλαγή αυτή είναι οι νέες προοδευτικές δυνάμεις που αναγεννήθηκαν μέσα από την δεκαετή κρίση της χώρας. Η ειρωνεία της ιστορίας είναι ότι ο πολιτικός εκφραστής αυτής της μεγάλης προοδευτικής αλλαγής, είναι η λεγόμενη συντηρητική παράταξη με ηγέτη τον Κυριάκο Μητσοτάκη. Ο οποίος πλέον αναδεικνύεται ηγέτης μιας μεγάλης πλειοψηφίας των ελλήνων, που ξεπερνάει κατά πολύ τα όρια του κόμματος της Νέας Δημοκρατίας, η οποία να σημειώσουμε ότι έχει τα δικά της βαρίδια, για τα οποία όμως έχουμε μιλήσει σε άλλο σημείωμα. Θα δούμε πως και εάν καταφέρουν να αντισταθούν στην θέληση για σαρωτικές αλλαγές, που ασφαλώς θα θίξουν κατεστημένα συμφέροντα και κυρίως το πελατειακό κομματικό σύστημα. Και εδώ καθοριστικός θα είναι ο ρόλος του Πρωθυπουργού. Γιατί ο Κυριάκος Μητσοτάκης κατάφερε όχι μόνο να κυριαρχήσει σε ένα συντηρητικό χώρο, αλλά και να εκφράσει όλους αυτούς τους πολίτες που προέρχονται από άλλα πολιτικά ρεύματα, που προσέδωσαν το κυρίαρχο ρεύμα και τελικά την πολιτική αυτοδυναμία. Όμως για να μην βιαστούμε σε τελικά συμπεράσματα, ας αφήσουμε να κρίνουμε πιο σίγουρα και πιο ολοκληρωμένα στους επόμενους μήνες, από τις εφαρμοσμένες πλέον πολιτικές της νέας διακυβέρνησης και όχι μόνο από τις εξαγγελίες.

22-7-2019

Κώστας Χαϊνάς

Μια πρώτη εκτίμηση για τα αποτελέσματα των εθνικών εκλογών της 7ης Ιουλίου 2019

Τα αποτελέσματα των εθνικών εκλογών της 7^ης Ιουλίου 2019 ανέδειξαν ξεκάθαρο νικητή τη ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ και τον Κυριάκο Μητσοτάκη, με ένα ποσοστό της τάξης του 39,85%, δίνοντας του άνετη αυτοδυναμία, ποσοστό που προσεγγίζει τα παλιά ποσοστά του μεγάλου δικομματισμού, χωρίς όμως να έχει τα ουσιαστικά χαρακτηριστικά του. Από τη στιγμή που η εκλογική μάχη εξελίχθηκε ως παιχνίδι δύο παικτών, ήταν αναπόφευκτο να ενισχυθούν οι δύο πόλοι. Ο πρώτος παίκτης (ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ) ενισχυμένος και με αυτοδυναμία, ο δεύτερος (ΣΥΡΙΖΑ) ηττημένος αλλά δεν υπέστη και συντριβή. Άρα ο Κυριάκος Μητσοτάκης, θα έχει όλα τα δεδομένα για να ασκήσει την πολιτική του ως Κυβέρνηση πλέον και να δοκιμαστεί και ο ΣΥΡΙΖΑ να αποδείξει ότι μπορεί να εξελιχθεί σε ένα υπεύθυνο και σύγχρονο πολιτικό κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Τίποτα δεν είναι δεδομένο. Γιατί και ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει τα δικά του βαρίδια στο κόμμα του και ο ΣΥΡΙΖΑ πρέπει να ξεκαθαρίσει ποια είναι η ταυτότητά του. Και εκτός από αυτά έχει αποδειχθεί από το πρόσφατο παρελθόν, ότι παρά την συντριπτική ήττα του αντιμνημονιακού και ανορθολογικού ρεύματος που υπέστησαν όσοι το εξέφραζαν τα χρόνια της κρίσης, όλες αυτές οι απόψεις έχουν ακόμη σοβαρά ερείσματα στην ελληνική κοινωνία. Εκτός αυτού ο συντεχνιακός και πελατειακός συνδικαλισμός καλά κρατεί, οπότε δεν θα είναι καθόλου εύκολα για την νέα Κυβέρνηση που θα επιχειρήσει αλλαγές και μεταρρυθμίσεις που είναι μεν αναγκαίες για τη χώρα, αλλά όλο αυτό το σύστημα θα είναι απέναντι υπερασπιζόμενο τα λεγόμενα “κεκτημένα”. Αυτό σημαίνει ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης για να μπορέσει να προχωρήσει στην υλοποίηση των εξαγγελιών του, θα πρέπει να αντιμετωπίσει όχι μόνο τα “βαρίδια” εντός του κόμματος του, που θα αντιστέκονται σε κάθε τι που θα τους ξεβολεύει, αλλά και να κερδίσει την υποστήριξη μεγάλων τμημάτων της κοινωνίας και ενδεχομένως κοινοβουλευτικές πλειοψηφίες που θα υπερβαίνουν ακόμη και την αυτοδύναμη ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ. Αναλυτικά λοιπόν έχουμε :

Όσον αφορά την αποχή.

Το ποσοστό συμμετοχής των ψηφοφόρων (57,92%) έφτασε στα επίπεδα της συμμετοχής των ευρωεκλογών και ξεπέρασαν το ποσοστό συμμετοχής του 2015. Άρα η αποχή στις συνθήκες που πραγματοποιήθηκαν οι εκλογές θεωρείται φυσιολογική, παρότι φαίνεται υψηλή (42,08%), αν και για κάποιους οι εκλογικοί κατάλογοι χρειάζονται εκκαθάριση για να αποτυπώνεται με μεγαλύτερη ακρίβεια η συμμετοχή των πολιτών.

ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

Την ψήφισαν 724.780 νέοι ψηφοφόροι σε σχέση με το 2015 και 377.703 νέοι ψηφοφόροι σε σχέση με τις ευρωεκλογές του Μαΐου 2019. Αυτό είναι μια μεγάλη επιτυχία για τη ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ και προσωπικά για τον κ.Μητσοτάκη, ο οποίος κατάφερε να συγκεντρώσει απογοητευμένους ψηφοφόρους, οι οποίοι είχαν απομακρυνθεί από το κόμμα στα χρόνια της κρίσης. Οι νέοι ψηφοφόροι αυτοί προέρχονται από όλα τα κοινωνικά στρώματα και ένα ευρύτερο πολιτικό φάσμα. Ιδιαίτερη σημασία έχει το τμήμα των νέων ψηφοφόρων που προέρχονται από το Κέντρο και την Κεντροαριστερά, οι οποίοι ψήφισαν τη ΝΕΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ με βασικό κριτήριο να φύγει ο ΣΥΡΙΖΑ. Επίσης η παρουσία του Κυριάκου Μητσοτάκη με ένα προφίλ ενός ήπιου και υπεύθυνου κεντρώου πολιτικού, στην ηγεσία της ΝΕΑΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, βοήθησε αυτό το τμήμα των ψηφοφόρων με παραδοσιακά αντιδεξιά αντανακλαστικά, να υπερβούν τις αναστολές τους και να ψηφίσουν τελικά, αναδεικνύοντας πρώτο κόμμα και κάνοντας πραγματικότητα την αυτοδυναμία της ΝΕΑΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ.

ΣΥΡΙΖΑ

Ο ΣΥΡΙΖΑ τελικά ηττήθηκε με διαφορά άνω των οκτώ ποσοστιαίων μονάδων, χάνοντας 150.983 ψηφοφόρους του Σεπτεμβρίου 2015, αλλά κερδίζοντας 437.308 ψηφοφόρους σε σχέση με τις ευρωεκλογές του Μαΐου 2019. Τα ποσοστά που συγκέντρωσε ο ΣΥΡΙΖΑ ασφαλώς δεν αποδεικνύουν συντριβή του κόμματος, αλλά σε μεγάλο βαθμό η συσπείρωση που πέτυχε τελικά είναι αποτέλεσμα της πόλωσης που δημιούργησε τις τελευταίες ημέρες των εκλογών, η έντονη διχαστική αντιδεξιά ρητορική του κ. Τσίπρα. Με την έννοια αυτή το αποτέλεσμα πιστώνεται στον κ. Τσίπρα, αλλά τα κυρίαρχα στοιχεία της εκλογικής μάχης ήταν η μεγάλη διαφορά και η αυτοδυναμία της ΝΕΑΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ. Από την άλλη πλευρά το γεγονός ότι δόθηκε η δυνατότητα στον κ. Τσίπρα τεσσεράμισι χρόνια να βάλει την σφραγίδα του στην δημιουργία μιας νέας Ελλάδας και τελικά αποδοκιμάστηκε, εκφράζουν και μια προσωπική αποτυχία. Την επόμενη μέρα παρά την ήττα του ΣΥΡΙΖΑ και του κ. Τσίπρα, όλα δείχνουν και οι πρώτες εξαγγελίες του το επιβεβαιώνουν, ότι δεν σκέπτεται ανάληψη της ευθύνης της ήττας και παραίτηση, αλλά ετοιμάζεται για το νέο πολιτικό όχημα που θα δημιουργηθεί με την σφραγίδα του κ. Τσίπρα. Το κύριο όμως ερώτημα είναι τι είδους αντιπολίτευση θα ακολουθήσει ο νέος ΣΥΡΙΖΑ ; Αυτό που θα θυμίζει την “παλαβή” αριστερά του 2009 - 2015 ή μια νέα ώριμη πολιτική δύναμη, η οποία θα ασκεί μια σοβαρή και υπεύθυνη αξιωματική αντιπολίτευση. Είδομεν.

ΚΙΝΑΛ - ΠΑΣΟΚ

Το ΚΙΝΑΛ κατάφερε να διατηρήσει και σε ένα βαθμό να αυξήσει τις δυνάμεις του σε σχέση με τις εθνικές εκλογές του 2015 (+115.791 νέοι ψηφοφόροι), αλλά και σε σχέση με τις ευρωεκλογές του Μαΐου 2019 (20.785 νέοι ψηφοφόροι). Το ζητούμενο για το ΚΙΝΑΛ είναι ποια θα είναι η στάση του απέναντι στην νέα πλειοψηφία και την αυτοδύναμη Κυβέρνηση της ΝΕΑΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ και ποιες ακριβώς θα είναι οι σχέσεις του με το νέο ΣΥΡΙΖΑ. Αυτά τα θέματα είναι ανοικτά και θα καθορίσουν το μέλλον του ΚΙΝΑΛ και αν θα καταφέρει να εκφράσει τον άλλο πόλο και την σύγχρονη σοσιαλδημοκρατία ή θα αποδυναμωθεί και απορροφηθεί από τον νέο ΣΥΡΙΖΑ.

ΚΚΕ

Το ΚΚΕ συγκέντρωσε τα ίδια σχεδόν ποσοστά των εθνικών εκλογών του 2015 και των ευρωεκλογών του Μαΐου 2019, αποδεικνύοντας διαχρονικά την δυνατότητα του να συσπειρώνει τις δυνάμεις του, οι οποίες δεν επηρεάζονται ιδιαίτερα από τις πολιτικές συνθήκες και την ρευστότητα του πολιτικού σκηνικού. Αυτό βέβαια είναι και θετικό και αρνητικό. Που σημαίνει ότι στο ΚΚΕ μπορεί το ισοζύγιο του στις εκλογικές μάχες να παραμένει σταθερό, αλλά σε απόλυτα μεγέθη οι δυνάμεις του δεν αυξάνονται. Και αυτό το στοιχείο δεν γνωρίζουμε εάν απασχολεί το ΚΚΕ και την ηγεσία του ή αν είναι ικανοποιημένο κάθε φορά που διατηρεί σταθερά την εκλογική του επιρροή. Το μέλλον θα δείξει.

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΥΣΗ και ΜΕΡΑ25

Το νέα “φρούτα” που προέκυψαν από τις εκλογές αυτές είναι η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΥΣΗ του κ.Βελόπουλου με 3,70% και το ΜΕΡΑ25 του Γιάνη με ένα ν, δηλαδή του κ. Βαρουφάκη.  Δεν γνωρίζουμε πως θα πολιτευθεί ο κος Βελόπουλος και ο κος Βαρουφάκης, ούτε η προεκλογική αντιπαράθεση, μας βοήθησε ιδιαίτερα να καταλάβουμε πως θα λειτουργήσουν και πως θα σταθούν τα δύο κόμματα, σε κρίσιμες ψηφοφορίες. Θα τα δούμε στην πράξη.

Τέλος το γεγονός της μη εκλογής της ΧΡΥΣΗΣ ΑΥΓΗΣ αποτελεί μια μεγάλη νίκη της δημοκρατίας, αποδεικνύοντας ότι τέτοια μορφώματα δεν είναι εύκολο να μπολιαστούν και να αναπτυχθούν μακροπρόθεσμα στην χώρα μας. 

Η νέα μέρα στη χώρα μας ξεκίνησε. Η νέα Κυβέρνηση δεν έχει καθόλου χρόνο, καμία περίοδο χάριτος. Από την πρώτη μέρα θα αξιολογείται από τους πολίτες σε σχέση με αυτά που έχει εξαγγείλει. Η ευθύνη για την ταχύτητα και την αποτελεσματικότητα των νέων αλλαγών και μεταρρυθμίσεων που έχει ανάγκη η χώρα, ανήκει αποκλειστικά στον κ.Μητσοτάκη και ο πήχης είναι ήδη πολύ ψηλά. Θα τα καταφέρει και σε τι βαθμό ; Θα το δούμε στο άμεσο μέλλον.

8-7-2019

Κώστας Χαϊνάς

Παράρτημα Α : Αποτελέσματα Επικράτειας

Παράρτημα Β : Αποτελέσματα Ευβοίας